Prawa pacjenta


  • Prawa pacjenta w zakresie świadczeń opiekuńczych i leczniczych:

1 - Każdy ma prawo do ochrony zdrowia.

2 - Każdy pacjent ma prawo otrzymać taką opiekę, która odpowiada aktualnej wiedzy medycznej, jaka jest odpowiednia dla jego potrzeb zdrowotnych i możliwa do wykonania przez Stację Dializ. Usługi te są stałe i sprawiedliwie dostępne w równym stopniu dla wszystkich potrzebujących.

3 - Pacjenci mają prawo do dobrej jakości opieki, która wyraża się zarówno przez wysokie standardy techniczne, odpowiednie kwalifikacje personelu medycznego jak i przez dobre ludzkie stosunki pomiędzy pacjentem, a osobami sprawującymi opiekę.

4 - Lekarz oraz personel medyczny Stacji Dializ nie mogą wykorzystywać swojego wpływu na pacjenta w innym celu niż terapeutycznym.

5 - Pacjent ma prawo do traktowania z godnością w odniesieniu do rozpoznania, leczenia i opieki, która powinna być sprawowana z poszanowaniem zasad jego kultury i wyznawanych przezeń wartości.

6 - Pacjenci mają prawo do ulgi w cierpieniach w stopniu, na jaki tylko pozwala aktualny stan wiedzy medycznej.

7 - Pacjent ma prawo do ludzkiego traktowania w stanie terminalnym i do godnej śmierci.

8 - Pacjenci mają wspólne prawo do posiadania formy reprezentacji na terenie jednostki oraz wypowiadania się w sprawach oceny usług, włączając w to organizację i jakość usług.

9 - Pacjenci powinni mieć dostęp do takich informacji i porad, które umożliwią im korzystanie z praw ustanowionych w karcie. Gdy pacjenci są zdania, że ich prawa są łamane, mają pełne prawo do składania skarg i wniosków do Kierownictwa Stacji Dializ, a w dalszej kolejności do Dyrektora Medycznego Fresenius NephroCare.


  • Prawa pacjenta w zakresie zachowania podmiotowości i prywatności:

1 - Warunkiem wstępnym dla jakichkolwiek działań medycznych jest zgoda pacjenta oraz prawo do świadomego udziału w podejmowaniu podstawowych decyzji lekarskich dotyczących jego zdrowia.

2 - Pacjent ma prawo nie zgodzić się na proponowaną terapię lub wstrzymać działania medyczne. Następstwa odmowy lub wstrzymania leczenia powinny być starannie pacjentowi objaśnione.

3 - Jeżeli pacjent jest niezdolny do wyrażania swojej woli, a konieczna jest natychmiastowa interwencja medyczna, pracownicy Stacji będą zakładać jego zgodę, o ile wcześniej nie wyraził swojej woli w sposób nie pozostawiający wątpliwości co do odmówienia zgody w danej sytuacji.

4 - Jeżeli wymagana jest zgoda prawnego przedstawiciela, lecz konieczna jest natychmiastowa interwencja medyczna, może zostać ona podjęta samodzielnie przez lekarza, ale jedynie w przypadku, gdy nie ma możliwości uzyskania w danej chwili zgody prawnego przedstawiciela. Decyzję taką podejmuje kolejno Lekarz Dyżurny lub Dyrektor Stacji.

5 - We wszystkich innych sytuacjach, gdy pacjent nie jest w stanie wyrazić świadomej zgody i nie ma prawnego przedstawiciela, ani przedstawiciela wyznaczonego przez niego do tego celu, dla podjęcia decyzji pracownicy FNC będą brać pod uwagę wszystko, co wiadomo o woli pacjenta.

6 - Świadoma zgoda pacjenta jest wymagana w przypadku jego uczestnictwa w zajęciach szkoleniowych.

7 - Świadoma zgoda pacjenta jest wstępnym warunkiem uczestnictwa w badaniach naukowych. Wszystkie plany badawcze są poddane odpowiednim procedurom oceny etycznej. Badania naukowe nie są prowadzone wśród tych pacjentów, którzy nie mogą wyrazić swojej woli, ile nie uzyska się zgody prawnego przedstawiciela i istnieje nadzieja, że prowadzenie badań leży w interesie pacjenta.

8 - Pacjent mający być biorcą przeszczepu ma prawo do umieszczenia Go na liście osób oczekujących na przeszczepienie komórek, tkanek i narządów, oraz ma prawo być wybrany jako biorca wyłącznie w oparciu o kryteria medyczne.

9 - Działania medyczne i pielęgnacyjne mogą być przeprowadzone tylko z zachowaniem należytego szacunku dla prywatności pacjenta. Oznacza to, że dane działania powinny być prowadzone z wyczuciem i delikatnością, tylko w obecności osób niezbędnych przy danej czynności, o ile pacjent nie wyrazi zgody lub nie zażąda inaczej.

  • Prawa pacjenta w zakresie informacji:


1 - Pacjenci mają prawo do uzyskania zrozumiale dla nich sformułowanych informacji o stanie ich zdrowia, a w przypadku planowanych zabiegów diagnostycznych i leczniczych mają prawo zapoznać się ze stopniem potencjalnego ryzyka i spodziewanymi korzyściami związanymi z niewykonaniem tych zabiegów, a także z możliwościami zastosowania innego postępowania medycznego.

2 - Pacjent ma prawo dostępu do dokumentacji medycznej i danych oraz do innych dokumentacji i zapisów dotyczących jego rozpoznania, leczenia i opieki, a także otrzymać kopię dokumentacji i zapisów lub ich części. Prawo do dostępu nie obejmuje danych dotyczących osób trzecich.

3 - Pacjent ma prawo zażądać skorygowania, uzupełnienia, wyjaśnienia i/lub uaktualnienia dotyczących go osobistych i medycznych danych, które są niedokładne, niekompletne, dwuznaczne, nieaktualne albo nieistotne.

4 - W razie niepomyślnej diagnozy pacjent powinien być o tym poinformowany z taktem i ostrożnością.

5 - Wiadomość o złym rokowaniu może nie zostać pacjentowi przekazana tylko w przypadku, jeśli lekarz jest przekonany, że spowoduje to bardzo poważne cierpienie lub inne niekorzystne dla zdrowia następstwa.

6 - Pacjent ma prawo nie być informowanym, o stanie swojego zdrowia, jeżeli uprzednio wyrazi takie życzenie.

7 - Pacjent ma prawo wskazać, kto (jeżeli w ogóle ktokolwiek) ma być informowany o jego stanie zdrowia, wynikach badań diagnostycznych, postępach w terapii i rokowaniach.

8 - W przypadku pacjenta nieprzytomnego lekarz może udzielić niezbędnych informacji osobie, co do której jest przekonany, że działa w interesie chorego.

9 - Wszystkie informacje dotyczące stanu zdrowia pacjenta, faktów medycznych, rozpoznania, rokowań i leczenia, a także wszelkie inne informacje natury osobistej pozostają poufne, nawet po śmierci.

10 - Poufna informacja może być udzielana innej osobie tylko w przypadku zgody pacjenta lub w sytuacji, gdy wyraźnie domaga się tego prawo. Zgoda może być założona, jeżeli informację przekazuje się innym osobom sprawującym opiekę nad pacjentem w trakcie leczenia.

11 - Wszelkie informacje dotyczące pacjenta i stwarzające możliwość jego identyfikacji są chronione.

12 - W przypadku śmierci podopiecznego, lekarz prowadzący pacjenta jest zobowiązany niezwłocznie poinformować o zaistniałym fakcie wskazaną uprzednio przez niego osobę lub instytucję, przedstawiciela ustawowego lub opiekuna faktycznego.

13 - W przypadku pojawienia się braku zaufania do lekarza prowadzącego, pacjent ma prawo do zasięgnięcia opinii drugiego lekarza wskazanego przez ordynatora oddziału.

14 - Każdy z pacjentów ma prawo otrzymać na życzenie odpis rozpoznania i stosowanego leczenia.

  • Opracowano na podstawie:


Model deklaracji praw pacjenta opracowany przez biuro regionalne Światowej Organizacji Zdrowia w Kopenhadze, tłum. T. Żukowski, j. Sabatówna.

Podstawa prawna:

  • » Komunikat Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 11 grudnia 1998 r. w sprawie przekazania do
    publicznej informacji Karty Praw Pacjenta [Dz.U. nr 78, 1997 r., poz. 483]

  • » Ustawa z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej z dnia 30 sierpnia 1991 r.
    [Dz.U. nr 91, 1991., poz. 408, z późniejszymi zmianami]
  • » Ustawa z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodzie lekarza [Dz. U. nr. 28, 1996, poz. 28 z późniejszymi

  • zmianami]
  • » Ustawa z dnia 5 lipca 1996 r. o zawodach pielęgniarki i położnej [Dz. U. nr 91, 1996, poz. 91

  • z późniejszymi zmianami]
  • » Ustawa z dnia 26 października 1995 r. o pobieraniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów

  • (Dz. U. nr 138, 1995, poz. 682]
  • » Kodeks Etyki Lekarskiej,

  • » Kodeks Cywilny [w zakresie ochrony dóbr osobistych],

  • » Powszechna Deklaracja Praw Człowieka [1948],

  • » Międzynarodowy Pakt Praw Obywatelskich i Politycznych (1966),

  • » Europejska Konwencja Praw Człowieka i Podstawowych Wolności [1950 r.].